TOVUQLARNING TURLI DAVRDA SAQLANUVCHANLIGI : https://doi.org/10.5281/zenodo.21099703 - Alimbaev , B; Menglimuratova , Z (Scientific practical conference, 2025)
Parrandalarning oʻsishi va rivojlanishida, mahsuldorlik koʻrsatkichlarining shakllanishida va boshqa shu kabi muhim xususiyatlarning yuzaga chiqishida stress omillarning oldini olish katta ahamiyat kasb etadi. Stres omillar deb parranda organizimini qoʻzgʻatib, asab tizimining ma’lum vaqtda ananaviy bir maromli qolibdan chiqishi oqibatida mahsuldorlik darajasining pasayib ketishiga olib keluvchi tashqi muhit omillariga aytiladi. Bular orasida eng muhimlari fizik omillar hisoblanib, havo harorati va namligi haddan ziyod shovqinlar, yorugʻlik rejimining buzilishi shular qatoriga kiradi. Koʻp sonli ilmiy tajribalardan isbotlanganki, saqlash harorati 21-22 0C muhitda kam ozuqa sarflanish evaziga parrandalardan eng koʻp mahsulot olish mumkinligini va havo haroratining 70C tushib ketishi yoki 270C-gacha koʻtarilishi turli xil kasalliklariga chalinishiga olib kelishi ishlab chiqarish amaliyoti tastiqlangan. Parrandalarni saqlash xonalaridagi havodagi namlikning kamayishi organizmda suvning nafas yoʻllari orqali havoga chiqishiga sabab boʻladi va parrandalarning ishtahasi yuqolishiga olib keladi. Bundan tashqari havodagi chang zarrachalari miqdori keskin koʻpayishi oʻpka toʻqimasiga yopishib qolishi natijasida organizmning nimjon boʻlishiga olib keladi. Tovuqlar saqlanadigan xonalar yaqinida kuchli shovqin chiqaruvchi qurilmalardan iloji boricha foydalanmaslik tavsiya etiladi, bunday kuchli shovqinlar ayniqsa, yosh parrandalarga ta’sir etib ularni stress holatiga olib keladi va natijada tirik vazni kamayishi kuzatiladi.